Uhonorowanie Wiktora Szołtyska w Castelfiorentino
Gdy choćby w skromny sposób pomagamy komuś spełnić Jego marzenia, to jest to dla nas wspaniała satysfakcja. Tak też się stało 9 września 2026 r. w małym miasteczku Castelfiorentino koło Florencji we Włoszech. W jego okolicach w 1944 r. kilka włoskich rodzin ukryło przed Niemcami na dwa miesiące, ryzykując życie swoich najbliższych, młodego, polskiego chłopaka, który uciekł z Wehrmachtu, do którego został rok wcześniej wcielony jako osiemnastoletni Ślązak. Otoczyli go opieką i traktowali jak syna, a potem umożliwili dotarcie do 2 Korpusu i stanie się polskim żołnierzem. Był nim Wiktor Szołtysek, który do swej śmierci chciał tym nieznającym go wcześniej, życzliwym włoskim rodzinom podziękować za okazane dobro w ogromie rozgrywającego się wokół zła. Nie było mu to dane w trakcie Jego życia z powodu wczesnej śmierci w wieku 46 lat w 1971 r. To marzenie nieśli dalej ze sobą jego synowie – Henryk i Jan Szołtyskowie.
Złożone przez naszą Fundację w ich i naszym imieniu wnioski o odznaczenie medalami „Pro Bono Poloniae” 7 potomków tych włoskich rodzin pamiętających Wiktora z czasów wojennych i upowszechniających Jego historię zostały pozytywnie rozpatrzone w 2026 r. za pośrednictwem Ambasady RP w Rzymie przez Urząd do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych.
9 września 2026 r. odbyła się w Castelfiorentino piękna uroczystość w miejscowym Teatro di Popolo odznaczenia ww. osób polskimi medalami będącymi wdzięcznością Państwa Polskiego za ich postawę w stosunku do polskiego chłopaka w czasie II wojny światowej. Wśród odznaczonych obywateli włoskich znaleźli się: Ameris Giorli, Eleonora Bartalucci, Maria Pia Giorli, Paolo Martini, Roberta Casamonti, Roberta Giorli i Roberto Giorli. Medal „Pro Bono Poloniae” odebrała także Pani Burmistrz Castelfiorentino – Francesca Gianni, która w ostatnich latach bardzo wspierała i wspiera synów Wiktora Szołtyska w udokumentowaniu włoskich losów ich ojca. Odznaczenia wręczyli: Minister Lech Parell – Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych oraz Ambasador RP we Włoszech – Ryszard Schnepf. Burmistrz Gianni uhonorowała członków rodzin włoskich i Henryka oraz Jana Szołtysków dyplomami honorowymi miasta Castelfiorentino. Synowie Wiktora zostali także odznaczeni przez Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych medalami Pro Patria za upowszechnianie przez nich historii żołnierzy 2 Korpusu i ich powojennych losów w Polsce i na świecie, w tym w szczególności we Włoszech.
Wzruszenie włoskich rodzin, które przybyły wielopokoleniowo wraz z uhonorowanymi medalami nestorkami i nestorami swych rodów, i przemiłe rozmowy z nimi ogromnie ucieszyły nas oraz Henryka i Jana z żoną Danutą Szołtysków. Gdy świat znów od kilku lat zmienia się w złą stronę, taki wyjątkowy dowód pomocy nieznanemu polskiemu mężczyźnie w czasie II wojny światowej we włoskiej Toskanii i budowanie dalszych polsko-włoskich relacji z tymi i kolejnymi włoskimi rodzinami daje nadzieję, że świat może być lepszy. Nie możemy tylko zapomnieć o najważniejszych zasadach – solidarności, wzajemnym wspieraniu się i pomocy, gdy druga osoba (także pochodząca z innych krajów) tego potrzebuje. Sianie nienawiści jeszcze do niczego pozytywnego nie doprowadziło.
Dziękujemy bardzo wszystkim osobom zaangażowanym w zorganizowanie tej pięknej uroczystości oraz poświęcony czas w doprowadzeniu do jej odbycia się, w szczególności Burmistrz miasta Castelfiorentino – Francesce Gianni, Szefowi Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych – Lechowi Parellowi wraz z pracownikami oraz Ambasadzie RP w Rzymie i Konsulatowi Generalnemu RP w Rzymie na czele z Ambasadorem Ryszardem Schnepf i Konsulem Generalnym Bartoszem Skwarczyńskim wraz z pracownikami.
Henrykowi i Janowi Szołtyskom z rodzinami gratulujemy wspaniałej pracy nad upowszechnieniem wojennego pamiętnika Ich taty, Jego wojennych i powojennych losów oraz losów innych Ślązaków, którzy ostatecznie walczyli, jak Wiktor Szołtysek, w szeregach 2 Korpusu we Włoszech. Zaszczytem jest Was znać i z Wami współpracować.
Wszystkich zainteresowanych zakupem pamiętnika Wiktora Szołtyska „Po obu stronach frontu: Dziennik śląskiego żołnierza 1943-1947” (po polsku lub angielsku) – link poniżej:
